Merkataritza elektronikoak gero eta garrantzi handiagoa du Interneten. Sareko globalizazioari esker, ordutegi-murrizketarik gabe egin ahal izan dira negozioak mundu osoan, eta erosteko eta saltzeko modu berri bat sortu da, bai enpresen artean, bai kontsumitzaileen artean. Web Orriek eta enpresen beste sare batzuek bilakaera izan dute zerbitzu horiek emateko.
Erosketa elektronikoak biztanleen artean
Interneteko erabiltzaileen erdiak baino gehiagok ondasun edo zerbitzuren bat erosi du 2022an bide horren bidez azken 3 hilabeteetan. Kolektibo horrek arropa eta oinetakoak (kolektiboaren bi heren), etxerako ondasunak, ostatuak, ikuskizunetarako sarrerak, zaintza pertsonalak eta higienekoak, garraioa eta kirol-materiala erostea du helburu.
Ekipamenduen datuak ez bezala (inkestaren erreferentzia-urteko lehen hiruhilekokoak dira), merkataritza elektronikoari buruzko datuak, zenbateko ekonomikoak jasotzen dituztenez, informazioa jaso aurreko urte ekonomikoari dagozkio beti.
EAEko enpresen merkataritza elektronikoak banaketa ezberdina du sistema horren bidez egindako erosketak edo salmentak aintzat hartzen badira. Halaber, ezberdintasunak daude enpresaren tamaina eta enpresaren ekoizpen-sektorea aztertzen badira. Enpresek produktuak saltzeko erabiltzen dute neurri txikiagoan.
Halaber, merkataritza elektronikoak bilakaera nabaria izan du azken bi hamarkadatan. Ia ez zegoen merkataritza elektronikoa egiten zuen enpresarik 2001. urtean, gaur egun, berriz, lau enpresetatik batek, egiten du.
Halaber, erosketak bide elektronikoen bidez egiten dituzten establezimenduen kopurua salmentak egiten dituztenena baino askoz ere handiagoa bada ere, salmentak erosketa elektronikoak baino handiagoak dira zifra ekonomikoetan.
Lurralde historiko bakoitzaren pisuari dagokionez, nahiko antzera banatzen dira hiruretan salmenta elektronikoak. Hala ere, erosketei dagokienez, parte hartzea desberdina da. Bizkaian egiten dira EAEko erosketa elektroniko guztien erdia.
Sektoreka, industria-sektoreko enpresak dira salmentak egiteko baliabide hori gehien erabiltzen dutenak. Haien atzetik, zerbitzuen sektorea dago, oso hurbil, eta eraikuntza sektorean ia ez da egiten. Esanguratsuagoak dira erosketak egiteko erabiltzen duten enpresen artean, izan ere, enpresen laurdenak baino gehiagok baliabide hori erabiltzen dute erosketak egiteko.
Tamaina kontuan hartuz gero, datu horiek aldatu egiten dira 10 langile edo gehiagoko establezimenduak kontuan hartzen direnean, eta merkataritza elektronikoa tamaina horretako hiru enpresatik batera iristen da. 2001ean, establezimenduen % 6,4k merkataritza elektronikoa egiten zuen, egungo % 35,3ren aldean. Urte hartan, % 5,1ek erosketak egiten zituzten, eta % 1,8k salmentak; azken urte horretan, % 30,2k erosketak egiten zituzten, eta % 14,9k salmenta elektronikoak.
Erosketa elektronikoak egiteko erabili den bitartekoari dagokionez, guztizko zenbateko ekonomikoaren ia erdia posta elektronikoz (e-mail) egin da, laurden bat EDIren bidez (datuen truke elektronikoa) eta beste sare batzuen bidez, baita web orriaren bidez ere. Bestalde, salmentak antzeko hiru zatitan banatzen dira: web-orrien, aplikazioen (app-ak) edo Interneteko salmenta-atarien bidez egindakoak, posta elektronikoaren bidez egindakoak eta EDIk eta beste sare batzuek egindakoak.
Iturria: Eustat. Informazioaren gizartearen inkesta. Enpresak
Aldi erabilgarriak
Iturria: Eustat. Informazioaren gizartearen inkesta. Enpresak
Aldi erabilgarriak
2021ean merkataritza elektronikoko salmentak bideratu diren bezero motari dagokionez, bitarteko elektronikoen bidez fakturatutako guztizkoaren ia hiru laurdenak beste enpresa batzuk izan ditu hartzaile (B2B izenekoa), laurden bat kontsumitzaile partikularrei zuzendu zaie (B2C) eta gainerako ehunekoa beste bezero mota batzuetan banatu da, hala nola administrazio publikoetan (B2G).
Iturria: Eustat. Informazioaren gizartearen inkesta. Enpresak
Aldi erabilgarriak
Establezimendu publikoen % 20 inguruk egiten du merkataritza elektronikoa, establezimenduen tamaina edozein dela ere.
Lurraldeka, Gipuzkoa nabarmentzen da, Bizkaian eta Araban baino askoz ere gehiago ezarrita dagoelako.
Administrazioaren jarduera-adarrak kontuan hartuta, hezkuntza ( % 30etik gertu) eta gizarte-, jolas- eta kultura-jarduerak ( % 20 inguru) nabarmentzen dira, eta gainerako adarren (Administrazio publikoa eta defentsa, Osasuna eta beste jarduera batzuk) oso aurretik daude.
Nazioarteko datuak ere aztertu ditugu. Ekipamenduen atalean gertatu den bezala, EAEn eta Espainian geroagoko datuak baditugu ere, 2021ko lehen hiruhilekoaren datuak besterik ez dira egon erabilgarri EBko herrialdeei dagokienez. EAErekin hobeto alderatzeko, 10 langile edo gehiagoko enpresen datuak erabiltzen dira. Bestalde, aldi bera eta herrialde horiei buruzko informazioa ematen duten erakundeek erabili dituzten sektore berak kontuan hartu dira.
Hori guztia kontuan hartuta ikusten da Euskal Autonomia Erkidegoan azken urteetan erosketa eta salmenta elektronikoak asko gehitu diren arren, oraindik ez dutela eragin handirik EAEn, izan ere, grafikoaren behealdean kokatzen da. Europar Batasuneko herrialde gehienek gainditu dute bai erosketa elektronikoei, bai salmenta elektronikoei dagokienez.
